Ludzie ludziom zgotowali ten los. / Zofia Nałkowska /

O zmie­rzchu, kiedy książę gorąca usy­pia ar­mia czar­nych żołnie­rzy, na których cze­le stoi jas­ny, dos­tojny i zmien­ny wódz, zbliża się do niebies­kich wo­jow­ników światła, który­mi do­wodzi złocis­ty książę. Czas tej bit­wy nieubłaga­nie się zbliża.

Pa­nie mój, Pa­nie. Twa córa klęka na ko­lana. Brat w bój wy­ruszył, płyną łzy. Woj­na za­cięta, deszcz krwi po­la moczy. Ona sa­ma w do­mu z myśla­mi. Czy przeżyje? Czy powróci? Oj­ca nie ma, nie ma mat­ki.

Nie ma złych żołnie­rzy. Są tyl­ko źli dowódcy.

Bóg nie umieścił człowieka na zlodowaciałej planecie, Bóg oddał ludzi w ręce ludzi, powierzył ich trosce innych ludzi.